Las personas mayores de la comunidad de Cóndor Huta explicaron a los estudiantes de la Unidad Educativa Cóndor Huta cómo miran las señas, para que también ellos conozcan, aprendan y pongan en práctica esta sabiduría.
Nuqayku pacha qhawariyku tukuy laya señaspi, yachanaykupaq para watachu, ch’aki watachu kanqa, ñawpaqtachu, qhipallatachu tarpunaykupaq, ama pantanaykupaq.
Qhawarispa kayku rumipi, phuyupi, ch’askapi, atuq waqaqtapis uyariyku, sank’ayu, muña t’ikaqta qhawariryku. 1, 2, 3 p’unckaykuna Chaqra yapuy killapi (agosto). Tata Octavio Ríos

“Agosto killapi pacha qhawani phuyupi, rumipi, ñawpaqtachus, qhipallatachus tarpunaypaq: 1 de agosto killapi, rikhuni phuyu lluqsimuchkaqta patamanta; 2 y 3 de agosto, qhawallarqanitaq, kikillantaq karqa. Chay p’unchaykunapi rumista uqharillarqanitaq, jump’i karqa (transpirado).
Kay wata ñawpaqta tarpuna, agosto, septiembre, octubre killakama tarpuna, qhipallata tarpusun chayqa, qhasacha jap’irpanman.
Wawas mana qunqanachu, tatasmanta umallirikuna kay yachaykunasta, mana chinkachinachu, nuqayku wañuqtiyku qankuna ñawpaqman apallankichispuni, wawasnikichisman yachachinaykichis tiyan”. Tata Sebastián Bautista.

Lea el artículo original en la revista infantil Añaskitu Nº 102
Visite nuestra pagina web anterior